الشيخ محمد علي الگرامي القمي
547
رساله توضيح المسائل (1390ش) (فارسى)
مسئله 3093 - اگر ميّت عمو و عمّه و دائى و خاله نداشته باشد و فرزندان آنها موجود باشند ، مقدارى كه به عمو و عمّه مىرسد ، به اولاد آنان ، و مقدارى كه به دائى و خاله مىرسد ، به اولاد آنان داده مىشود . مسئله 3094 - اگر وارث ميّت عمو و عمّه و دائى و خاله پدر ، و عمو و عمّه و دائى و خاله مادر او باشند و همه اينها پدر و مادرى فقط يا پدرى فقط يا مادرى فقط باشند مال سه سهم مىشود : يك سهم آن مال عمو و عمّه و دائى و خاله مادر ميّت است ، چنان كه گذشت كه بنابر احتياط در تقسيم آن با هم صلح كنند ، و اگر دائى و خاله مادرى فقط باشند با هم مساويند ، و دو سهم ديگر آن را سه قسمت مىكنند : يك قسمت را دائى و خاله پدر ميّت بين خودشان قسمت مىنمايند ، و چنان كه گذشت بنا بر احتياط در پدر و مادرى يا پدرى با هم صلح كنند ولى در مادرى با يكديگر مساويند ، و دو قسمت ديگر آن را به عمو و عمه پدر ميّت ميدهند و عمو دو برابر عمّه مىبرد مگر در مادرى كه بنا بر احتياط با هم صلح كنند ، و اگر بعضى از اينها پدر و مادرى ، و بعضى پدرى و بعضى مادرى باشند در هر دستهاى پدرى ارث نمىبرد و مادرى اگر يك نفر است سدس و اگر بيشتر است ثلث مىبرد و مابقى سهم پدر و مادرى مىباشد ، و اگر پدر و مادرى موجود نيست پدرى سهم او را مىبرد . ارث زن و شوهر مسئله 3095 - اگر زن دائم بميرد و اولاد نداشته باشد ، نصف همه مال را شوهر او ، و بقيّه را ورثه ديگر مىبرند ، و اگر از آن شوهر يا از شوهر ديگر اولاد داشته باشد ، چهار يك همه مال را شوهر ، و بقيّه را ورثه ديگر مىبرند . مسئله 3096 - اگر مردى بميرد و اولاد نداشته باشد ، چهار يك مال او را زن دائم ، و بقيّه را ورثه ديگر مىبرند ، و اگر از آن زن يا از زن ديگر اولاد داشته باشد ، هشت يك مال را زن ، و بقيّه را ورثه ديگر مىبرند ، و زن از همه اموال منقول ارث مىبرد ولى از مطلق زمين - زمين خانه يا باغ و غيره فرق نمىكند - و نيز از قيمت آن ارث نمىبرد ، و نيز از خود هوائى ارث نمىبرد ، مثل ساختمان و درخت و فقط از قيمت هوائى ارث مىبرد ، ولى بنابر احتياط مستحب در زمين غير خانه با ورثه صلح كنند ، و اگر زن از ميّت بچّه دارد بنابر احتياط مستحب مؤكّد ، از همه تركه حتّى از زمين به او ارث بدهند يا با هم مصالحه كنند .